Paylı Malikin Ön Alım Hakkı

Paylı mülkiyete sahip bir gayrimenkulun her bir hissedarı diğer hissedarların hisseleri üzerinde ön alım hakkına (diğer bir ismiyle şufa hakkı) sahiptir. MK 732 Bu hak bizzat Medeni Kanun’dan kaynaklanmaktadır. Ön alım hakkı bir (kurucu) yenilik doğuran haktır. Hak sahibince ileri sürüldüğü anda hukuki sonucu meydana gelir.

Paylı malikin diğer hisseler üzerindeki ön alım hakkı, diğer hissedarların kendi hissesini bir üçüncü kişiye satmalarıyla veya satmadan önce noterden diğer hisse sahiplerine yapacakları bildirim ile başlamaktadır. Yenilik doğuran haklar hak düşürücü sürelere tabidir. Ön alım yenilik doğuran hakkı da noterce ihbarda bulunulması MK 733/3 üzerinden 3 ay geçmesiyle, her halükarda satış işleminin üzerinden 2 yıl geçmesiyle sona erer. MK 733/4 Hakkın sonra ermesi sadece mevcut satım işlemine ilişkindir. Noterce yapılan bildirimde söz konusu olan satımdan vazgeçilir ise ön alım hakkı sonraki satım işlemleri için de varlığını koruyacaktır. Tekrar aynı hak düşürücü sürelere tabi kılınacaktır.

Önalım hakkının kullanılması için açılan davada davacı satışın iptali ve mülkyetin kendi lehine tescilini talep edecektir. MK 734/1 Hakimin belirleyeceği hesaba gayrimenkulun tapudaki satış bedeli ve masrafların yatırılması ile mülkiyet ön alım hakkı sahibi lehine el değiştirmiş olacaktır. MK 734/2

Bu durum satıcı aleyhine zapta karşı tekeffülü doğracaktır. Zira ön alım hakkı ileri sürülerek mülkiyetin alıcının elinden alınması bir hukuki ayıp niteliğindedir ve hukuken zapt olarak nitelendirilmektedir. Mağdur olan alıcı, satıcının sorumluluğuna gitmek suretiyle zararını tazmin ettirebilecektir.

Zapta karşı tekeffülün ayrıntılarına bu yazıda çok fazla girmiyorum. Başka bir yazıda o konuyu da ayrıntılı bir şekilde ele alabiliriz.

Son olarak ön alım hakkı sahibi paylı maliklerin bu haklarından vazgeçmelerinin düzenlenecek resmi şekle tabi sözleşme ve bu hükmün tapu küğüne şerhi ile mümkün olacağını belirtelim. MK 731/2

Not: Yukarıda kanundan doğan ön alım hakkı ele alınmıştır. Sözleşmeden doğan ön alım hakkının ayrıca MK 735’de ele alındığını belirtmiş olalım.

Bir Cevap Yazın